Scheiden vanuit Duitsland in Nederland regelen | OprechtScheiden
Wonen in Duitsland en scheiden in Nederland. Het komt vaker voor dan je denkt. Sommige mensen wonen al jarenlang in Duitsland, anderen zijn erheen verhuisd voor werk of liefde. Sommigen hebben hun leven daar opgebouwd, met inkomen, pensioen en een woning.
En dan komt het moment waarop jullie besluiten niet samen verder te gaan.
De vraag is dan: moeten we in Duitsland scheiden, of kunnen we dat in Nederland regelen?
Voor veel Nederlandse echtparen blijkt het antwoord duidelijker dan verwacht.
Kunnen wij vanuit Duitsland in Nederland scheiden?
Ja. Als jullie beiden de Nederlandse nationaliteit hebben, kunnen jullie de scheiding in Nederland regelen, ook wanneer jullie in Duitsland wonen. Het maakt daarbij niet uit waar jullie zijn getrouwd of hoe lang jullie al in Duitsland verblijven.
Jullie zijn dus niet verplicht om een Duitse scheidingsprocedure te starten als jullie dat niet willen. Dat geeft rust en duidelijkheid.
Verschillen tussen een Duitse en Nederlandse scheiding
De Duitse scheidingsprocedure kent een aantal kenmerken die afwijken van de Nederlandse aanpak.
In Duitsland geldt doorgaans het zogenaamde Trennungsjahr. Dat betekent dat echtgenoten in principe eerst een jaar gescheiden moeten leven voordat een scheiding kan worden uitgesproken, ook wanneer beide partners het eens zijn.
Daarnaast is het in Duitsland gebruikelijk dat ieder een eigen advocaat heeft. Dat kan het proces formeler en kostbaarder maken.
In Nederland is het mogelijk om samen één verzoek tot echtscheiding in te dienen. Voor stellen die het eens zijn, is dat vaak overzichtelijker en rustiger.
Scheiden op gezamenlijk verzoek via Nederland
Stichting OprechtScheiden begeleidt uitsluitend scheidingen op gezamenlijk verzoek.
Dat betekent dat jullie samen werken met één mediator.
Dat er één advocaat is die het gezamenlijke verzoek indient.
Dat alle afspraken worden vastgelegd in een duidelijk convenant.
En dat de volledige procedure via de Nederlandse rechtbank verloopt.
Alles gebeurt schriftelijk en online. Jullie hoeven niet naar Nederland te reizen.
Voor stellen die in Duitsland wonen en samen in rust uit elkaar willen gaan, biedt dit overzicht en structuur.
Wat gebeurt er met inkomen, vermogen en pensioen in Duitsland?
Veel Nederlanders die in Duitsland wonen hebben inkomen in Duitsland. Sommigen bouwen pensioen op via de Deutsche Rentenversicherung of via een Duitse werkgever. Anderen hebben een woning in Duitsland of een combinatie van Duits en Nederlands vermogen.
Bij een scheiding moeten hierover duidelijke afspraken worden gemaakt.
Duitse pensioenrechten
In Duitsland bestaat het systeem van Versorgungsausgleich. Tijdens een Duitse scheidingsprocedure worden pensioenrechten via de rechter automatisch verdeeld.
Wanneer jullie in Nederland scheiden, verloopt dit anders.
Afspraken over Duitse pensioenrechten kunnen in het Nederlandse convenant worden vastgelegd. De uitvoering door een Duits pensioenfonds hangt echter af van de regels van dat fonds en het type pensioen.
Dat betekent dat een Duits pensioenfonds niet altijd automatisch uitvoert wat in een Nederlands convenant is afgesproken.
Soms is aanvullende actie nodig. In andere situaties wordt gekozen voor onderlinge financiële verrekening in plaats van rechtstreekse uitvoering via het pensioenfonds.
Internationale pensioenvraagstukken vragen daarom altijd om zorgvuldige afstemming en maatwerk.
Wat als één van ons terug wil verhuizen naar Nederland?
Dit is een veelvoorkomende situatie. Soms besluit één van beiden om na de scheiding terug te keren naar Nederland.
Veel mensen denken dat zij eerst moeten verhuizen voordat zij de scheiding kunnen regelen. Dat is niet zo.
De scheiding en de verhuizing zijn twee aparte trajecten. Ze kunnen naast elkaar lopen. Het één hoeft niet op het ander te wachten.
Jullie kunnen de scheiding in Nederland starten terwijl jullie nog in Duitsland wonen.
Jullie kunnen afspraken maken over de woning in Duitsland.
Tegelijkertijd kan één van jullie de terugverhuizing voorbereiden.
En na inschrijving in Nederland kunnen praktische zaken verder worden geregeld.
Het juridische proces hoeft dus niet stil te staan tot alles fysiek is verplaatst. Dat geeft ruimte en flexibiliteit.
En hoe zit het met de woning in Duitsland?
Hebben jullie een koopwoning in Duitsland, dan kunnen afspraken daarover worden opgenomen in het echtscheidingsconvenant.
- Daarin kan worden vastgelegd dat de woning wordt verkocht.
- Of dat één van beiden de woning overneemt.
- Of hoe overwaarde of restschuld wordt verdeeld.
De verdere juridische uitwerking in Duitsland vindt daarna plaats op basis van deze afspraken.
Wordt een Nederlandse scheiding erkend in Duitsland?
Een in Nederland uitgesproken echtscheiding wordt in beginsel erkend in Duitsland. Dat is belangrijk voor registratie bij Duitse instanties en administratieve zaken.
Wij begeleiden jullie bij de stappen die daarvoor nodig zijn, zodat ook dit deel overzichtelijk blijft.
Scheiden in rust, ook wanneer je in Duitsland woont
Wonen in Duitsland maakt een scheiding niet onmogelijk of onnodig ingewikkeld. Wat vaak wél ingewikkeld voelt, is de emotionele kant en de praktische onzekerheid.
Juist daarom kiezen veel stellen voor een gezamenlijke aanpak. Niet tegenover elkaar, maar naast elkaar. Geen juridische strijd, maar duidelijke afspraken die uitvoerbaar zijn, ook over de grens.
Dat is waar OprechtScheiden voor staat.
Past deze manier van scheiden bij jullie?
Deze aanpak past bij stellen die beiden de Nederlandse nationaliteit hebben.
- Bij stellen die samen tot een besluit zijn gekomen.
- Bij mensen die geen juridische strijd willen.
- Bij wie duidelijkheid zoekt over vermogen, pensioen en woning.
- En bij situaties waarin één van beiden mogelijk terug wil naar Nederland.
Wonen jullie in Duitsland en willen jullie weten wat in jullie situatie mogelijk is, dan kijken wij graag rustig met jullie mee.
FAQ – Scheiden vanuit Duitsland
Kunnen wij in Nederland scheiden als we in Duitsland wonen?
Ja. Als jullie beiden de Nederlandse nationaliteit hebben, kunnen jullie in Nederland scheiden, ook wanneer jullie in Duitsland wonen.
Moet één van ons eerst terugverhuizen naar Nederland?
Nee. De scheiding en de verhuizing zijn twee aparte trajecten. Jullie kunnen de scheiding starten terwijl jullie nog in Duitsland wonen.
Geldt het Duitse Trennungsjahr als wij in Nederland scheiden?
Nee. Bij een Nederlandse scheidingsprocedure geldt het Duitse Trennungsjahr niet.
Worden afspraken over Duits pensioen automatisch uitgevoerd?
Niet altijd. Afspraken kunnen worden vastgelegd in het convenant, maar de uitvoering door een Duits pensioenfonds hangt af van de regels van dat fonds en het type pensioen. Soms is aanvullende actie of onderlinge verrekening nodig.
Wordt de Nederlandse scheiding erkend in Duitsland?
Ja. Een Nederlandse echtscheiding wordt in beginsel erkend in Duitsland. Wij leggen uit welke administratieve stappen nodig zijn.