Verrekenbeding bij scheiding: wat betekent het voor de verdeling?

Staat er in jullie huwelijkse voorwaarden een verrekenbeding? Dan bepaalt dat mede hoe jullie vermogen bij de scheiding wordt verdeeld. Maar er zijn verschillende soorten verrekenbedingen, en vooral: wat er in de praktijk gebeurt, wijkt vaak af van wat er op papier staat. Hieronder leggen we uit wat een verrekenbeding is, welke soorten er zijn, en wat er gebeurt als je jarenlang niet hebt verrekend.

Wat is een verrekenbeding?

Een verrekenbeding is een afspraak in jullie huwelijkse voorwaarden waarbij jullie het vermogen gescheiden houden, maar wél afspreken om met elkaar te verrekenen. Je deelt dus geen bezittingen, maar je rekent op gezette momenten met elkaar af, zodat je allebei meedeelt in wat er tijdens het huwelijk is opgebouwd.


Het is een tussenvorm: niet alles gemeenschappelijk zoals bij gemeenschap van goederen, maar ook niet volledig gescheiden zoals bij koude uitsluiting. Hoe de verrekening precies werkt, hangt af van het type verrekenbeding dat jullie hebben afgesproken.

Periodiek verrekenbeding (Amsterdams verrekenbeding)

Bij een periodiek verrekenbeding spreek je af om regelmatig, meestal jaarlijks, het overgespaarde inkomen met elkaar te verrekenen. Wat je in een jaar overhoudt en niet hebt uitgegeven, verdeel je samen. Deze vorm wordt ook wel het Amsterdams verrekenbeding genoemd.


In theorie is het netjes: elk jaar afrekenen, en klaar. In de praktijk gebeurt dat verrekenen bijna nooit. En juist dat maakt het bij een scheiding vaak ingewikkeld, daarover verderop meer.

Finaal verrekenbeding

Bij een finaal verrekenbeding verreken je niet tussentijds, maar pas aan het einde: bij het einde van het huwelijk, dus bij scheiding of overlijden. Op dat moment reken je af alsof je in gemeenschap van goederen was getrouwd, of volgens een andere verdeling die jullie hebben afgesproken.


Een finaal verrekenbeding kan voor beide situaties gelden, of alleen bij overlijden. Wat voor jullie geldt, staat in de akte. Het is dus belangrijk om die er goed bij te pakken, want "finaal verrekenbeding" kan per stel iets anders betekenen.

Wat als je nooit hebt verrekend?

Dit is het punt waar het in de praktijk het vaakst misgaat, en het is belangrijk om te weten. Heel veel stellen spreken een periodiek verrekenbeding af, maar verrekenen vervolgens jaren niet. Papieren afspraak, nooit uitgevoerd.


De wet heeft daar een stevige regel voor. Is er niet periodiek verrekend, dan wordt er bij de scheiding in beginsel afgerekend alsof al het aanwezige vermogen gemeenschappelijk is. Dus precies het tegenovergestelde van wat veel mensen dachten toen ze het verrekenbeding afsloten. Dat komt voor sommigen als een onaangename verrassing, zeker als er in de loop van de jaren flink vermogen is opgebouwd.


Maar, en dit is waar wij anders naar kijken: dat is het juridische uitgangspunt, niet het eindpunt. Bij een scheiding waarbij jullie samen om de tafel gaan, mogen jullie zelf bepalen hoe je met dat verrekenbeding omgaat. Willen jullie je aan de strikte "alsof gemeenschappelijk"-regel houden? Dat mag. Willen jullie een andere verdeling die jullie eerlijker vinden? Ook goed, zolang jullie het er samen over eens worden. De akte bepaalt waar je begint, samen bepaal je waar je uitkomt.

Verrekenbeding en een eigen onderneming

Heb je een eigen bedrijf, dan is het verrekenbeding extra belangrijk om goed uit te zoeken. Ondernemers kiezen vaak juist voor huwelijkse voorwaarden met een verrekenbeding om het bedrijf buiten een eventuele scheiding te houden. Maar als er nooit is verrekend, kan de waarde die in de onderneming is opgebouwd alsnog in de verdeling betrokken worden. Dat vraagt om zorgvuldig uitzoeken wat er is opgebouwd en wat daarvan meetelt. Ook hier geldt: wat jullie samen afspreken, mag leidend zijn, zolang jullie het eens worden.

Komen jullie er niet uit?

Een verrekenbeding uitpluizen, zeker een dat nooit is uitgevoerd, kan tot verschil van inzicht leiden. Waar begin je, wat telt mee, wat is eerlijk? Juist daarvoor is er mediation. Bij Stichting Oprechtscheiden helpen we jullie om samen tot afspraken te komen die kloppen en die voor jullie allebei goed voelen. Niet door het van bovenaf op te leggen, maar door samen het overzicht te maken en jullie naar overeenstemming te begeleiden.


Zo wordt een ingewikkeld verrekenbeding geen struikelblok, maar gewoon een van de dingen die je samen regelt.

Hoe wij je helpen

Bij Stichting Oprechtscheiden pakken we de huwelijkse voorwaarden en het verrekenbeding er samen met jullie bij, zodat je precies weet wat er staat en wat dat betekent. Omdat wij werken met scheidingen op gezamenlijk verzoek, is er alle ruimte om afspraken te maken die bij jullie passen. En als het schuurt, helpt onze mediation jullie eruit te komen.


Benieuwd hoe het verrekenbeding in jullie situatie uitpakt? Neem vrijblijvend contact op (link naar: https://oprechtscheiden.nl/contact-oprechtscheiden/). Meer lezen kan ook op onze pagina over scheiden met huwelijkse voorwaarden.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een periodiek en een finaal verrekenbeding?

Bij een periodiek verrekenbeding verreken je regelmatig (meestal jaarlijks) het overgespaarde inkomen. Bij een finaal verrekenbeding reken je pas aan het einde af, bij scheiding of overlijden.


Wat is een Amsterdams verrekenbeding?

Dat is een andere naam voor het periodiek verrekenbeding: de afspraak om jaarlijks het overgespaarde inkomen te verrekenen.


Wat gebeurt er als we nooit hebben verrekend?

Dan geldt in beginsel dat er wordt afgerekend alsof al het vermogen gemeenschappelijk is. Bij een scheiding op gezamenlijk verzoek mogen jullie daar samen van afwijken als jullie dat allebei willen.


Geldt het verrekenbeding ook voor mijn onderneming?

Vaak wel, zeker als er nooit is verrekend. Dan kan de waarde die in het bedrijf is opgebouwd meetellen in de verdeling. Het is verstandig dit goed uit te zoeken.