Moet je je ontslagvergoeding delen bij een scheiding?

Je bent ontslagen, bijvoorbeeld na twee jaar ziekte. Van je werkgever kreeg je een vaststellingsovereenkomst mee, met een vergoeding. En nu ga je scheiden. Dan komt vanzelf de vraag: is dat geld van jullie samen, of van jou alleen? Het was toch bedoeld als nieuwe start?

Deze vraag krijgen wij regelmatig. Het antwoord is meestal: deels wel, deels niet. We leggen uit hoe dat werkt.

Het uitgangspunt: wat tijdens het huwelijk binnenkomt, is samen

Ben je getrouwd in gemeenschap van goederen, dan valt alles wat tijdens het huwelijk binnenkomt in principe in de gezamenlijke pot. Je salaris, je spaargeld, en dus ook een ontslagvergoeding die je tijdens het huwelijk hebt ontvangen.

Toch is dat niet het hele verhaal. De wet kent een uitzondering voor zaken die zó persoonlijk met één van beiden verbonden zijn dat delen niet redelijk is. Dat heet verknochtheid. En juist bij ontslagvergoedingen speelt die uitzondering een grote rol.

De regel van de Hoge Raad

De Hoge Raad heeft in 2018 een duidelijke lijn getrokken. Een ontslagvergoeding die bedoeld is als vervanging van het loon dat je zou hebben verdiend als je in dienst was gebleven, hoeft niet gedeeld te worden voor zover die ziet op de periode ná de ontbinding van de gemeenschap.

Dat klinkt technisch, maar het draait om één datum: de dag waarop het echtscheidingsverzoek bij de rechtbank wordt ingediend. Op dat moment eindigt de gemeenschap van goederen. Het maakt daarbij niet uit dat de vergoeding in één keer op je rekening is gestort.

In de praktijk: een knip

Stel, je ontving vorig jaar een vergoeding en jullie dienen dit najaar het scheidingsverzoek in. Dan valt er een knip midden in dat bedrag.

Het deel dat je inkomen vervangt over de periode tussen je ontslag en de indiening van het verzoek, valt in de gemeenschap. Dat is ook logisch: in die tijd waren jullie nog getrouwd, en loon uit die periode was ook van jullie samen geweest. Het deel dat je inkomen vervangt voor de tijd ná de indiening, is van jou alleen.

Hoe groot elk deel is, hangt af van de hoogte van de vergoeding en het inkomensgat dat het bedrag moet overbruggen.

Waar hangt het verder van af?

Het argument "het is mijn nieuwe start" is op zichzelf niet doorslaggevend. Juridisch gaat het erom of de vergoeding je inkomen vervangt. Bij een ontslag na twee jaar ziekte is dat meestal goed te onderbouwen. De tekst van je vaststellingsovereenkomst helpt daarbij: daarin staat vaak waarvoor het bedrag bedoeld is. Bewaar die overeenkomst dus goed.

Verder helpt het als het geld herleidbaar is. Staat het bedrag nog (grotendeels) apart, dan is je verhaal sterker. Geld dat inmiddels is opgegaan aan gezamenlijke kosten, kun je achteraf niet meer als privé aanmerken.

Nog iets om te weten: het deel dat je zelf houdt, telt wél gewoon mee als inkomen bij een eventuele alimentatieberekening. Privé betekent hier dus niet dat het buiten beeld blijft.

Huwelijkse voorwaarden? Dan geldt jullie afspraak

Zijn jullie getrouwd op huwelijkse voorwaarden, dan bepalen die voorwaarden wat er met de vergoeding gebeurt. Dat kan dus anders uitpakken. Pak de akte erbij, of neem hem mee naar het eerste gesprek.

Jullie mogen ook gewoon samen iets afspreken

Misschien wel het belangrijkste: de regels hierboven gelden als jullie er samen niet uitkomen. Zijn jullie het wél eens, dan mogen jullie in het echtscheidingsconvenant elke verdeling afspreken die jullie redelijk vinden. In mediation leggen we dit soort onderwerpen rustig op tafel, met de feiten erbij. Zo wordt een ontslagvergoeding een puzzelstuk in het geheel van jullie financiën bij de scheiding, en geen splijtzwam.

Twijfel je hoe dit in jullie situatie uitpakt? Je kunt ons altijd gratis om advies vragen, ook als je nog geen cliënt bent.