Gemeenschap van goederen bij scheiding: hoe zit de verdeling?

Gemeenschap van goederen betekent dat alles van jullie samen is. Door te trouwen worden jouw vermogen en dat van je partner één. Gaan jullie scheiden? Dan wordt alles in principe fifty-fifty verdeeld, de bezittingen én de schulden. Tot 2018 trouwde je automatisch in gemeenschap van goederen, tenzij je huwelijkse voorwaarden had gemaakt. Ben je op of na 1 januari 2018 getrouwd en heb je niets geregeld? Dan geldt de beperkte gemeenschap van goederen.


Let op: als jullie het samen eens zijn, mogen jullie bij de scheiding de verdeling afspreken zoals jullie willen. Het maakt dan niet uit of je wel of niet in gemeenschap van goederen bent getrouwd.

Wat maakt het uit of je in gemeenschap bent getrouwd?

Om dit onderwerp helder te krijgen in je hoofd moet je eerst even een onderscheid maken tussen de twee momenten: trouwen en scheiden.


Bij het trouwen maak je bepaalde afspraken, bijvoorbeeld of je wel of niet in gemeenschap van goederen trouwt. 


Vervolgens is er de scheiding. Dan staan er bepaalde afspraken op papier die jullie hebben gemaakt bij het trouwen. Die afspraken zijn belangrijk op het moment dat je het niet met elkaar eens kunt worden over de verdeling tijdens de scheiding. 


Dus zijn jullie het niet met elkaar eens? Dan kijk je naar wat jullie destijds hebben afgesproken.


Zijn jullie het wel eens over de verdeling? Dan maakt het niet uit onder welke voorwaarden je bent getrouwd. Je mag er altijd van afwijken, zolang jullie het samen eens zijn (of kunnen worden).

worden).

Wat is een beperkte gemeenschap van goederen?

Ben je op of na 1 januari 2018 getrouwd, of heb je toen een geregistreerd partnerschap gesloten? Dan geldt, als je niets anders regelt, de beperkte gemeenschap van goederen. Wat ieder van jullie vóór het huwelijk alleen had, blijft van jezelf. Dat hoef je bij een scheiding niet te verdelen. Wat jullie vóór het huwelijk al samen hadden, bijvoorbeeld een huis dat jullie samen kochten, valt wel in de gemeenschap. Net als alles wat jullie tijdens het huwelijk opbouwen. Erfenissen en schenkingen blijven in principe buiten de gemeenschap, ook als je ze tijdens het huwelijk krijgt.


En nogmaals: je mag hiervan afwijken als jullie dat bij de scheiding samen zo afspreken.

Wat zijn huwelijkse voorwaarden bij echtscheiding?

Huwelijkse voorwaarden zijn afspraken die je met elkaar maakt als je gaat trouwen. Je regelt dan op papier wat van wie is. Dat is makkelijker als je weer gaat scheiden. De verdeling is dan vooraf al duidelijk afgesproken. Ook hier geldt: wil je er van afwijken, dan kan dat als je het daar allebei over eens bent. Lees meer op de pagina huwelijkse voorwaarden.

Wat is bij jullie scheiding van toepassing?

Zijn jullie vóór 1 januari 2018 getrouwd? Dan geldt de algehele gemeenschap van goederen. Alles is van jullie samen, tenzij jullie het anders hebben geregeld, bijvoorbeeld met huwelijkse voorwaarden.


Zijn jullie op of na 1 januari 2018 getrouwd? Dan is alleen van jullie samen wat jullie tijdens het huwelijk hebben opgebouwd, en wat jullie vóór het huwelijk al samen hadden. Tenzij jullie dat anders hebben geregeld. Hetzelfde geldt voor een geregistreerd partnerschap.

Wat betekent dat concreet voor de verdeling?

Bij een volledige gemeenschap van goederen deel je in principe alles fifty-fifty. Dat gaat om het huis en een eventuele overwaarde of restschuld, het spaargeld en de beleggingen, de auto en de inboedel, maar ook om de schulden. Een lening of een creditcardschuld op naam van één van jullie hoort er in principe net zo goed bij. Bij een beperkte gemeenschap (na 2018) verdeel je alleen wat tijdens het huwelijk is opgebouwd, en houdt ieder wat hij of zij al vóór het huwelijk had.


In de praktijk zit de moeilijkheid vaak niet in de regel zelf, maar in de vraag wat er precies onder valt: hoe zit het met een huis dat één van jullie al had, met een erfenis, of met spaargeld van vóór het huwelijk? Juist daarom is het verstandig om de verdeling zorgvuldig door te nemen, zodat je achteraf niet voor verrassingen komt te staan.

Hoe regelen jullie het bij scheiden? 

Bij de scheiding leggen jullie de verdeling vast in het echtscheidingsconvenant. Daarin staat wie wat krijgt: het huis, het spaargeld, de inboedel en ook de schulden. Willen jullie het anders verdelen dan de wettelijke regels? Dat kan, zolang jullie het samen eens zijn. Meer over het verdelen lees je op de pagina over boedelverdeling.


Ben je nog getrouwd en wil je vooraf iets vastleggen? Dat kan met huwelijkse voorwaarden bij de notaris. Leg daarin ook vast wat ieder vóór het huwelijk had, en wanneer je privégeld in iets gezamenlijks steekt. Kun je later niet aantonen dat iets van jou alleen was, dan geldt het als gemeenschappelijk.

Erfenis en schenking bij scheiding

Erfenissen en schenkingen nemen een aparte plek in. Of je ze bij een scheiding moet verdelen, hangt af van wanneer jullie getrouwd zijn.


Getrouwd vóór 1 januari 2018? Dan valt een erfenis of schenking in de gemeenschap, tenzij de erflater of schenker heeft bepaald dat die erbuiten blijft. Dat heet een uitsluitingsclausule, en die staat meestal in het testament of bij de schenking. Ook in huwelijkse voorwaarden kan het anders geregeld zijn.


Getrouwd op of na 1 januari 2018? Dan blijft een erfenis of schenking buiten de gemeenschap, tenzij de erflater of schenker juist heeft bepaald dat die erin valt.


En ook hier geldt: jullie bepalen het uiteindelijk samen. Willen jullie een erfenis bij de scheiding anders verdelen, dan kan dat, zolang jullie het eens zijn.

Veelgestelde vragen  over gemeenschap van goederen

Hoe weet ik of ik in gemeenschap van goederen ben getrouwd?

Dat hangt af van wanneer je bent getrouwd en of je iets hebt laten vastleggen. Ben je vóór 1 januari 2018 getrouwd en heb je geen huwelijkse voorwaarden gemaakt? Dan ben je in algehele gemeenschap van goederen getrouwd. Ben je op of na die datum getrouwd zonder voorwaarden, dan geldt de beperkte gemeenschap. Twijfel je of er huwelijkse voorwaarden zijn? Die staan in het openbare huwelijksgoederenregister bij de rechtbank. Je kunt het ook navragen bij de notaris.


Moeten we alles precies fiftyfifty verdelen?

Nee, dat hoeft niet. Fiftyfifty is het uitgangspunt waar de rechter van uitgaat als jullie er samen niet uitkomen. Maar zolang jullie het samen eens zijn, mogen jullie de verdeling regelen zoals jullie dat zelf willen. Je mag dus van de standaard afwijken, als jullie het daar allebei over eens zijn.


Ben ik ook verantwoordelijk voor de schulden van mijn partner?

Bij een algehele gemeenschap van goederen horen de schulden er in principe net zo goed bij als de bezittingen, ook als een schuld op naam van één van jullie staat. Bij een beperkte gemeenschap ligt dat genuanceerder: schulden van vóór het huwelijk blijven meestal privé. Omdat dit per situatie verschilt, is het verstandig om de schulden bij een scheiding zorgvuldig door te nemen.


Wat gebeurt er met een erfenis die ik heb gekregen?

Dat hangt af van wanneer je getrouwd bent. Ben je vóór 1 januari 2018 getrouwd, dan valt een erfenis in de gemeenschap, tenzij er in het testament een uitsluitingsclausule staat. Ben je op of na 1 januari 2018 getrouwd, dan blijft een erfenis buiten de gemeenschap, tenzij de erflater iets anders heeft bepaald. Staat er in jullie huwelijkse voorwaarden iets over, dan geldt wat daar is afgesproken.


Hoe zit het als we het samen eens zijn over de verdeling?

Dan heb je een groot deel van het werk al gedaan. Of je nu in algehele of beperkte gemeenschap bent getrouwd, je mag altijd zelf afspraken maken over de verdeling, zolang jullie het daar samen over eens zijn. De regels rond gemeenschap van goederen worden pas echt belangrijk op het moment dat jullie er niet uitkomen. Komen jullie er samen uit, dan leggen wij die afspraken voor jullie vast in het convenant. Je begint daarvoor in onze scheidingsapp.

Heb je vragen over scheiden? Persoonlijk advies

Wil je meer lezen over dit onderwerp? Check dan de blog Regels voor verdeling bij echtscheiding even. Wikipedia geeft ook nog een definitie van gemeenschap van goederen. En ook altijd handig: de site van de Rijksoverheid.


Wil je liever persoonlijk advies? Neem dan even contact met ons op via onderstaande button.