Nederlandse echtscheiding registreren in het buitenland

Ben je in Nederland gescheiden, maar heb je ook in een ander land met je scheiding te maken? Bijvoorbeeld omdat je daar getrouwd bent, omdat je er woont, of omdat je er de nationaliteit van hebt? Dan is de kans groot dat je scheiding daar apart geregistreerd moet worden.

Dat gebeurt namelijk niet vanzelf. Je Nederlandse echtscheiding is hier officieel zodra de beschikking is ingeschreven bij de gemeente, maar in het buitenland weten ze daar niets van. Zonder registratie ben je in het ene land gescheiden en in het andere nog gewoon getrouwd.

Op deze pagina lees je hoe je dat regelt, en welk document je daarvoor nodig hebt.

Waarom registratie in het buitenland nodig is

Er zijn drie situaties waarin je scheiding vrijwel altijd ook in een ander land moet worden geregistreerd: het land waar jullie getrouwd zijn, het land waar jij of je ex-partner woont, en het land waarvan een van jullie de nationaliteit heeft.

Deze registratie gaat nooit automatisch. Je moet het zelf aanvragen bij de autoriteiten van dat land. En dat is niet alleen een formaliteit: zolang het niet geregeld is, kun je daar niet hertrouwen, en kan het problemen geven bij erfenissen, pensioenen en je burgerlijke staat.

Binnen de EU: het Europees certificaat

Wil je je Nederlandse echtscheiding laten erkennen in een ander EU-land? Dan heb je een Europees certificaat nodig. Met dat document wordt je scheiding daar erkend zonder dat er een rechter aan te pas hoeft te komen.

Je hoort vaak nog de term artikel 39-verklaring. Dat was de benaming onder de oude Europese verordening, Brussel II-bis. Sinds 1 augustus 2022 geldt de herschikte verordening Brussel II-ter, waarin hetzelfde certificaat is opgenomen in bijlage II. Formeel heet het dus anders, maar in de praktijk bedoelen mensen hetzelfde document.

Je vraagt het certificaat aan bij de rechtbank die je echtscheiding heeft uitgesproken. Dat kan pas op het moment dat er geen hoger beroep meer mogelijk is, dus als je scheiding definitief is. Het certificaat kan in vrijwel alle talen worden opgevraagd.

Eén uitzondering: voor Denemarken geldt de verordening niet. Daar heb je een andere route nodig.

Buiten de EU: de apostille

Voor een land buiten de Europese Unie is meestal geen Europees certificaat van toepassing, maar een apostille op je echtscheidingsbeschikking.

Een apostille is een stempel of sticker waarmee wordt bevestigd dat een officieel Nederlands document echt is. Daarmee kun je het document gebruiken in alle landen die zijn aangesloten bij het Apostilleverdrag. Wil je bijvoorbeeld je Nederlandse scheiding inschrijven in Marokko, dan heb je zo'n apostille nodig.

Houd er rekening mee dat de beschikking daarnaast vaak nog vertaald moet worden door een beëdigd vertaler. Meestal wordt er dan ook een apostille op de vertaling gezet.

Wat is legaliseren precies?

Legaliseren betekent dat je een document geschikt maakt voor gebruik in een ander land. Het bewijst dat een officiële instantie het heeft afgegeven en dat de handtekeningen erop echt zijn. Een apostille is daar een verkorte vorm van.

De procedure verschilt per land, en hangt af van de afspraken tussen Nederland en het land waar je het document wilt gebruiken. Is legaliseren onmogelijk, bijvoorbeeld omdat er oorlog is of omdat de instanties niet functioneren, dan kunnen de Nederlandse autoriteiten het document zelf beoordelen.

Vraag altijd na wat het land precies wil

Elk land hanteert zijn eigen regels, en die verschillen soms behoorlijk. Neem daarom vooraf contact op met de autoriteiten van het betreffende land en vraag drie dingen na: welk document ze precies willen, in welke taal het aangeleverd moet worden, en of er nog aanvullende eisen gelden.

Dat kost je een telefoontje, maar het voorkomt dat je stukken terugkrijgt en maanden verder bent.

En andersom: een buitenlandse scheiding in Nederland?

Gaat het om een scheiding die in het buitenland is uitgesproken en die je in Nederland wilt laten registreren? Dat is een andere procedure, met eigen regels. Of het kan, hangt er onder meer van af of jullie in Nederland getrouwd zijn.

Lees hier hoe je een buitenlandse echtscheiding registreert in Nederland, met praktijkvoorbeelden uit verschillende landen.

Wij zoeken het voor je uit

Registratie over de grens is precies het soort onderwerp waar andere kantoren liever niet aan beginnen. Voor ons is het dagelijks werk: internationale scheidingen zijn ons specialisme, en advocaten verwijzen er regelmatig mensen voor naar ons door.

Twijfel je wat er in jouw situatie nodig is? Laat je informeren voordat je stappen zet, dan voorkom je dat je later opnieuw moet beginnen. Kijk ook eens bij internationaal scheiden via Nederland, of stel ons gerust je vraag. Dat kost niets.